EMMADORP - Kunst wil Richard Bleijenberg zijn werk niet noemen. Een opleiding of zelfs maar wat avondscholing aan een Vlaamse academie heeft hij niet gevolgd en bovendien houdt hij er niet van om zichzelf ‘op zijn gat te kloppen’. Maar hij vindt het wel leuk dat er tien beeldhouwwerkjes van zijn hand tot half augustus zijn te zien in het bezoekerscentrum Saeftinghe.

Abstracte kunst is aan Bleijenberg niet besteed. Hij moet kunnen zien wat het voorstelt en dan moet het ook nog waarheidsgetrouw zijn. "Een vrouw met één oog in het midden van haar hoofd is voor mij geen kunst. Dat snap ik niet en dat geeft dus al aan dat ik er geen verstand van heb." De man uit Nieuw-Namen is meer bekend als Saeftinghegids en groevebeheerder dan als beeldhouwer. Zijn sculptuurtjes liggen in het verlengde van die werkzaamheden. De beeldjes en maquettes die Bleijenberg, bij voorkeur op loze winterdagen boetseert, hebben veelal te maken met de schorren en slikken van Saeftinghe of zijn geïnspireerd op Oost-Zeeuws-Vlaamse mensen en karakters.

Ambachtelijk

Op de eerste verdieping van het bezoekerscentrum in Emmadorp zijn tien sculptuurtjes te zien. Beeldjes van Jezus, Sint Antonius (patroonheilige van de verloren voorwerpen, vermeld oud-schipper Bleijenberg erbij), Lodde de garnaalverkoopster en Fieke de kantklosster en een maquette van de ‘Heerlijkheid Saeftinghe’, zoals die er volgens de legende in de Middeleeuwen uitzag. Met liefde gemaakte ambachtelijke werkstukken waar veel (oudere) mensen uit de streek nostalgische gevoelens bij zullen krijgen. Bleijenberg hoort niet voor niets vaak van de mensen dat ze genieten van zijn werk omdat het hen aan vroeger doet denken. Twee beeldjes springen eruit op de kleine tentoonstelling: bustes van schipper Gustaaf de Maayer, de schoonvader van Bleijenberg, die was getooid met de bijnaam ‘De Sterke’ en Saeftinghe-pionier Frans van der Zande. De koppen van de schipper uit Kieldrecht en de politieman uit Clinge zijn met enkele eenvoudige doch doeltreffende lijnen scherp getekend. Oude foto’s van de twee streekhelden getuigen van een treffende gelijkenis met de sculpturen. Vooral de groeven in het voorhoofd en de lijntjes boven de ogen geven beide bustes karakter.

Vragen

De meeste van de geëxposeerde werken heeft Bleijenberg (64) het laatste decennium gemaakt. Beneden bij de receptie is nog een kerstgroepje te zien dat hij op twaalf- dertienjarige leeftijd maakte. Dat stelt hij beschikbaar aan een bezoeker die vijf vragen over Saeftinghe goed beantwoordt. Want de Saeftinghegids kan het toch niet laten. Mensen moeten ook bij het bezoek aan de tentoonstelling wel even stilstaan bij de unieke schoonheid van het grootste brakwater-natuurreservaat van West-Europa. De expositie, die de titel ‘waar een wil is, is een weg’ heeft meegekregen, is tot en met zondag 15 augustus te bekijken. Het bezoekerscentrum Saeftinghe is van dinsdag tot en met zondag tussen 10.00 en 16.00 uur geopend.

Beeld van de karakteristieke kop van Saeftinghepionier Frans van der Zande. Foto Charles Strijd

Door René Hoonhorst